تماس با ما:
031-91002211
آدرس:
اصفهان،جلفا،خ. توحید،خ. کلیسای مریم غربی
031-91002211
اصفهان،جلفا،خ. توحید،خ. کلیسای مریم غربی
آیا میدانستید که روکش های دندان می توانند به سادگی ظاهر دندان های آسیب دیده، تغییر رنگ داده یا لب پریده شما را کاملاً دگرگون کنند؟ روکش های دندانی (Dental Crowns) یکی از رایجترین و مؤثرترین روش ها در دندانپزشکی ترمیمی و زیبایی هستند که برای بازگرداندن عملکرد، شکل و زیبایی دندان های ضعیف شده یا تخریب شده به کار می روند. یک روکش دندان در واقع کلاهکی است که به صورت کامل روی تاج دندان طبیعی (قسمت قابل مشاهده دندان بالاتر از خط لثه) قرار گرفته و آن را محکم می پوشاند
در این مقاله، ما به زبانی ساده و بسیار مفصل به بررسی اصلی ترین انواع روکش های مورد استفاده در دندانپزشکی زیبایی و ترمیمی می پردازیم تا شما بتوانید بر اساس نیازهای خاص خود، بهترین انتخاب را برای داشتن لبخندی بی نقص داشته باشید
روکشهای سرامیکی که اغلب با نام پرسالین (Porcelain) شناخته می شوند، نسل اول روکش های تمام سرامیک هستند و همچنان به عنوان استاندارد طلایی در زمینه زیبایی دندانپزشکی شناخته می شوند
این روکش ها منحصرا ً از جنس پرسلن یا سرامیک های پیشرفته و تقویت شده (مانند لیتیوم دی سیلیکات یا سرامیک های شیشه ای) ساخته می شوند
ساختار آنها کاملاً همرنگ و شفاف است و به همین دلیل، شباهت بی نظیری به مینای طبیعی دندان انسان ایجاد می کنند
زیبایی فوق العاده:به دلیل ضریب انعکاس نور مشابه مینای دندان، در هر شرایط نوری بسیار طبیعی به نظر می رسند
زیست سازگاری(Biocompatibility): سازگاری عالی با بافت لثه دارند و کمتر باعث واکنشهای آلرژیک می شوند
مقاومت در برابر لکه:سطح سرامیکی بسیار متراکم است و به آسانی مواد رنگی (مانند قهوه، چای یا سیگار) را جذب نمی کند
مزایا :
زیبایی بی رقیب و طبیعی ترین ظاهر
مقاومت شیمیایی و عدم تغییر رنگ با گذشت زمان
سازگاری عالی با بافت لثه
معایب :
هزینه بالاتر نسبت به سایر گزینه ها
نیاز به تراش نسبتا ً بیشتری از دندان اصلی برای پوشش کامل
شکنندگی نسبی در برابر فشارهای شدید (به خصوص در دندانهای عقبی)
این روکش ها بهترین انتخاب برای دندان های جلویی(سانترال، لترال و نیش) هستند، جایی که زیبایی حرف اول را می زند. همچنین برای دندان هایی که نیاز به بازسازی کامل دارند و فشار کمتری روی آنها وارد می شود، ایده آل هستند
زیرکونیا (Zirconium Dioxide) به عنوان یکی از پیشرفت های بزرگ در علم مواد دندانپزشکی شناخته می شود. این ماده به دلیل خواص مکانیکی استثنایی، به سرعت جایگاه خود را در ترمیم های خلفی (عقب دهان) تثبیت کرد.
زیرکونیا ماده ای سرامیکی فوق العاده مستحکم است که در ابتدا به دلیل سختی و مقاومت بالا، به"فول سرامیک"معروف شد. این روکش ها معمولاً به صورت کامل از زیرکونیا (Full Contour Zirconia) یا زیرکونیا با لایه ای نازک از پرسلن روی سطح خارجی (برای زیبایی بیشتر) ساخته می شوند
استحکام مکانیکی
استحکام فشاری زیرکونیا بسیار بالاست . مقاومت کششی و خمشی آن به طور قابل توجهی از سرامیک های سنتی بیشتر است
مزایامعایب استحکام باورنکردنی : ایدهآل برای دندان قروچه (براکسیسم) یا دندانهای آسیاب به دلیل سفیدی ذاتی و سطح متراکم، گاهی کمی ماتتر از پرسلن خالص به نظر میرسند.
دوام بسیار طولانی و مقاومت در برابر شکستگی برای دستیابی به شفافیت دندانهای جلویی، نیاز به تکنیکهای لایهبندی پیچیدهتر است
زیستسازگاری عالی و بدون فلز بودن (پاسخ آلرژیک صفر)ممکن است در برخی موارد، به دلیل سختی بالا، باعث سایش دندان مقابل شوند (اگر طراحی دقیق نباشد)
روکشهای زیرکونیا انتخاب اول برای دندانهای خلفی (مولرها و پرمولرها) هستند که تحت فشار شدید جویدن قرار دارند.
همچنین در ساخت بریجهای دندانی طولانی (چند واحدی) به دلیل استحکام و عدم نیاز به حمایت فلزی، بسیار محبوب هستند
روکشهای فلز-سرامیک یا PFM (Porcelain Fused to Metal) برای دههها پرکاربردترین نوع روکش در سراسر جهان بودند، زیرا توازن خوبی بین قیمت، استحکام و زیبایی ارائه میکردند
این روکشها ساختاری دو لایه دارند:
1. لایه داخلی: (Core) یک ساختار مستحکم از آلیاژ فلزی (مانند طلا، نیکل-کروم یا کبالت-کروم) که استحکام لازم برای تحمل نیروهای جویدن را فراهم میکند
2. لایه خارجی: (Veneer) لایهای از پرسلن که روی سطح فلزی ذوب و پوشانده میشود تا ظاهر طبیعی به دندان بازگردد
مزایامعایب ترکیب استحکام فلز با زیبایی ظاهری سرامیک در مرور زمان، خط خاکستری یا تیرهای از لبه فلز ممکن است از زیر لثه نمایان شود.قیمت مناسبتر و مقرون به صرفهتر نسبت به روکشهای تمام سرامیک یا زیرکونیاپتانسیل ایجاد واکنش آلرژیک به فلز در افراد حساس دوام بالا و مقاومت خوب در برابر شکستگی انتقال حرارت بیشتر نسبت به سرامیک خالص (ایجاد حساسیت موقت به سرما و گرما)
یکی از بزرگترین معایب PFM، تحلیل لثه است. با عقبنشینی لثه، که یک فرآیند طبیعی است، لایه فلزی زیرین نمایان شده و یک سایه تیره در امتداد خط لثه ایجاد میکند که ظاهر لبخند را مختل میسازد.
این روکشها برای ترمیم دندانهایی که نیاز به استحکام بیشتری دارند و همچنین برای بیمارانی که بودجه محدودی دارند یا در بخشهای انتهایی دهان (جایی که زیبایی کمتر اهمیت دارد) استفاده میشوند
بسیاری از مراجعین برای زیبایی، در واقع نیازی به پوشش کامل دندان توسط روکش ندارند. در اینجا، ونیرها و لمینتها که لایههای پوشاننده نازک هستند، مطرح میشوند. از نظر فنی، اینها روکش کامل نیستند اما اغلب در مباحث زیبایی در کنار هم بررسی میشوند
الف) لمینتهای سرامیکی (Porcelain Veneers):
لمینتها صدفیهای نازکی هستند که فقط سطح جلویی دندان را میپوشانند
لایههای سرامیکی بسیار نازک (تقریباً ۰.۳ تا ۰.۵ میلیمتر) که با سیمان مخصوص به سطح مینای دندان چسبانده میشوند
کمترین میزان تراش دندان (حفظ حداکثری ساختار طبیعی)، زیبایی عالی و مقاومت بالا در برابر لکه (زیرا از جنس سرامیک هستند).
هزینه بالا، نیاز به دقت بسیار زیاد در چسباندن، و شکنندهتر بودن در برابر ضربه مستقیم نسبت به روکش کامل
اصلاح تغییر رنگ شدید، ترمیم شکستگیهای کوچک لبه دندان، و بستن دیاستما (فاصله بین دندانها)
ب) ونیرهای کامپوزیت (Composite Veneers):
مواد رزینی همرنگ دندان (کامپوزیت) مستقیماً توسط دندانپزشک روی سطح جلویی دندانها قرار داده شده و با نور سفت میشوند (لایه به لایه). این فرآیند اغلب در یک جلسه قابل انجام است
هزینه اولیه کمتر، نیاز به تراش کم یا بدون تراش، ترمیم سریع و قابلیت اصلاح و پرداخت مجدد در دهان
سطح آن متخلخلتر از سرامیک است و در طول زمان بیشتر مستعد لکهپذیری میشود، دوام کمتری نسبت به لمینتها دارد (معمولاً ۵ تا ۷ سال).
اصلاحات جزئی زیبایی، پر کردن شکافهای کوچک، و ترمیم آسیبهای دندانهای جلویی در افرادی که بودجه کمتری دارند
انتخاب نوع روکش دندان یک تصمیم صرفاً زیبایی نیست، بلکه یک تصمیم درمانی است که باید بر اساس اصول زیر اتخاذ شود:
محل قرارگیری دندان در دهان:
ت دندانهای خلفی (آسیاب): اولویت اصلی استحکام است. زیرکونیا و PFM بهترین گزینهها هستند
دندانهای قدامی (جلویی): اولویت زیبایی است. سرامیک خالص (پرسلن) یا لمینتها ایدهآل میباشند
وضعیت سلامت دندان پایه:اگر دندان پایه بسیار ضعیف باشد یا تلورانس کافی برای تراش نداشته باشد، روکشهای نازکتر مانند لمینت ممکن است مناسب نباشند و باید از روکش کامل (زیرکونیا یا سرامیک) استفاده شود
عادات بیمار (پارافانکشن):بیمارانی که دندان قروچه میکنند یا فشار زیادی به دندانهای خود وارد میآورند (براکسیسم)، باید به سراغ مواد با استحکام کششی بسیار بالا مانند زیرکونیا بروند تا از شکستگی روکش جلوگیری شود.
بودجه درمانی:روکشهای سرامیکی و زیرکونیا به دلیل هزینههای لابراتواری و تکنولوژی ساخت پیشرفته، گرانتر از PFM یا ونیرهای کامپوزیتی هستند
نتیجهگیری: لبخندی که میسازید، لبخندی است که انتخاب میکنید
انتخاب نوع روکش دندان یک فرآیند شخصی و درمانی است که باید با مشورت دقیق دندانپزشک زیبایی شما انجام شود. دندانپزشک با ارزیابی وضعیت فعلی دهان، میزان تخریب دندانها، فشار جویدن شما و مهمتر از همه، انتظارات زیبایی شما، میتواند بهترین ماده را پیشنهاد دهد
چه زیبایی خیرهکننده سرامیکهای خالص را بخواهید، چه قدرت بینظیر زیرکونیا، یا یک راهکار سریعتر با ونیر کامپوزیت؛ امروزه گزینههای متعددی برای بازگرداندن عملکرد و زیبایی به لبخند شما وجود دارد. لبخندی زیبا، سالم و با دوام حق شماست